Oprócz spożywania regularnie umiarkowanych oraz zdrowych posiłków, unikania przetworzonej żywności, dokładnego przeżuwania pokarmów, aktywnego fizycznie spędzania czasu na świeżym powietrzu, eliminacji zgubnych nałogów, takich jak tytoniu, alkoholu czy innych ostrzejszych używek, uczenia się różnych pożytecznych rzeczy przez całe życie, posiadania jakiegoś swojego hobby, którym możemy się zająć podczas wolnego czasu zamiast siedzieć z piwem przed telewizorem, czy regularnego wykonywania badań profilaktycznych należy zadbać także o niewidoczne ale uciążliwe pajęczaki, które żyją bardzo blisko nas a mianowicie najczęściej w naszych sypialniach.
Bardzo często mylone są dwa pojęcia: roztocze (o którym będzie ten wpis) i roztocza. Poniżej krótka charakterystyka obydwu pojęć.
Roztocze (Acari, Acarina) liczba pojedyncza to roztocz - są drobnymi stawonogami należącymi do gromady pajęczaków, o wymiarach od kilkuset mikrometrów do 1 milimetra, nieliczne dochodzą do 3-4 cm, obejmujący ponad 45 tys.+ gatunków (główne gatunki to: Dermatophagoides pteronyssinus, Dermatophagoides farinae, Dermatophagoides microceras i Euroglyphus maynei) ale corocznie opisywane są setki następnych gatunków, przypuszcza się, że liczba gatunków może sięgać setek tysięcy, a więc mogą być drugą po owadach grupą zwierząt charakteryzującą się tak olbrzymią różnorodnością. Roztocze cechują się zatartą segmentacją ciała, gdyż ich głowotułów zlewa się z odwłokiem. Odżywiają się głównie złuszczonym naskórkiem). Istnieje również wiele gatunków drapieżnych i pasożytniczych, o których jednak nie będę tutaj wspominał. Roztocze włączając te występujące w produktach spożywczych i domach, wydzielają silne alergeny, które oddziaływają nie tylko na ludzi, ale również na zwierzęta. Liczne roztocze są ściśle związane z innymi zwierzętami jako ich komensale, pasożyty czy formy drapieżne. Są nie tylko pasożytami zewnętrznymi (ektopasożytami), ale również pasożytami wewnętrznymi (endopasożytami) zarówno bezkręgowców, jak i kręgowców, roznoszą patogeny (wirusy, bakterie, pierwotniaki, tasiemce czy nicienie).
Roztocza (saprofity, aprobionty, saproby, saprotrofy) to organizmy cudzożywne należące szerzej do grupy saprobiontów, odżywiające się martwą, rozłożoną do postaci płynu, materią organiczną. Szczątki organiczne, które stanowią ich pokarm, mogą znajdować się w glebie, mule, wodzie oraz ściółce leśnej. Saprofity, rozkładając związki organiczne do związków nieorganicznych, zapewniają tym samym krążenie pierwiastków (węgla, wodoru itd.) w przyrodzie. Zaliczamy więc do nich bakterie i grzyby, mające zdolność przekształcania martwych szczątków do prostych substancji mineralnych. Saprofity są ważne również ze względu na fakt, że umożliwiają samooczyszczanie wód oraz tworzenie próchnicy, torfu, węgla brunatnego i kamiennego oraz ropy naftowej, które na dalszym etapie diagenezy przechodziły przemiany chemiczne. Roztocza cudzożywne są niegroźne wręcz badzo przydatne i pożyteczne ponieważ wspomagają w rozkładzie martwej materii organicznej.
W tym wpisie, opiszę pokrótce najbardziej uciążliwe dla nas czyli roztocze kurzu domowego. Pajęczaki te, żyją w każdym domu i jak dotąd nie istnieje żadna bezpośrednia metoda ich wykrycia a ich główne siedliska znajdują się w materacach, kocach, pościeli, dywanach, wykładzinach, w dziecięcych zabawkach, głównie w tzw. pluszakach, ponadto roztocze spotkać można również na kwiatach doniczkowych. Całkowite pozbycie się tych szkodliwych pajęczaków jest praktycznie niemożliwe, co możemy zrobić, to tylko ograniczać ich ilość i niestety nauczyć się z nimi żyć.
Aby zobaczyć pajęczaki, należy użyć mikroskopu, gdyż nie można ich zobaczyć bez użycia specjalistycznych narzędzi optycznych. Roztocza te mają przezroczyste ciała, co czyni je szczególnie wrażliwymi na światło słoneczne. W mieszkaniach nie występują jednocześnie czerwone roztocza, a jedynie przezroczyste, niewidoczne dla oka pajęczaki.
Największa ilość roztoczy obecna jest w sypialni. Ciepłe powietrze, duża wilgotność i łuszczący się naskórek sprzyjają rozwojowi mikroorganizmów na materacach i w pościeli. Uważa się, że 150 mg ludzkiego naskórka wystarcza do zaspokojenia potrzeb pokarmowych populacji roztoczy liczącej 3000 osobników w okresie 2–3 miesięcy. Trudno jest jednoznacznie określić, ile roztoczy znajduje się w naszym łóżku, ponieważ zależy to od wilgotności i temperatury powietrza w naszej sypialni, częstotliwości prania i wietrzenia pościeli, a także od tego, z jakich materiałów został wykonany materac. Szacuje się, że w jednym gramie kurzu znajduje się od kilkudziesięciu do kilkuset osobników roztoczy.
Roztocze kurzu domowego w przeciwieństwie do kleszczy, z którymi są dość blisko spokrewnione, nie są pasożytami. Oznacza to, że żywią się martwą materią organiczną, a konkretnie złuszczonym ludzkim naskórkiem. Nie bytują jednak na człowieku, a na przedmiotach jego codziennego użytku, takich jak pościel, łóżko, dywany i meble. Wobec tego obecność tych pajęczaków w mieszkaniu nie ma wpływu na zdrowie osób, których nie dotyczy uczulenie na roztocze kurzu domowego.
Głównym pożywieniem roztoczy jest złuszczony naskórek ludzki, który znajduje się na przedmiotach użytkowanych przez ludzi i zwierzęta. Warunki, w których rozmnażają się praktycznie bez ograniczeń, to temperatura ok. 25℃ i wilgotność powietrza powyżej 70-75%. W sezonie grzewczym, gdy pomieszczenia są mało wietrzone, a słaba wentylacja uniemożliwia odprowadzenie nadmiaru wilgoci z domu, roztocze kurzu domowego stanowi bardzo poważny problem szczególnie dla alergików. Pajęczaki nie atakują ludzkiej skóry, nie roznoszą chorób i nie pozostawiają śladów po ugryzieniach. Ze względu na dużą liczbę gatunków, roztocza drapieżne istnieją, jednak nie żerują w mieszkaniach człowieka, a w środowisku naturalnym - między innymi na polach uprawnych.
Czynnikiem odpowiedzialnym za alergie na roztocze są odchody pajęczaków. To właśnie one w największym stopniu przyczyniają się do powstawania uciążliwych objawów alergii. Nieżyt nosa, swędzenie, pieczenie spojówek, czy zapalenie skóry pojawiają się zwłaszcza po kontakcie z kurzem, w którym znajdują się odchody roztoczy. Same pajęczaki jak i ich odchody, które są głównym źródłem alergenów nie są widoczne gołym okiem lecz tylko pod mikroskopem a jedyną wskazówką, która mówi o wysoce prawdopodobnej ponadprzeciętnej ilości roztoczy w danym miejscu, jest obecność kurzu będącego ich środowiskiem życia. Najczęstsze objawy alergii na roztocze kurzu domowego to: kichanie i katar, świąd i przesuszenie śluzówki nosa, duszność i problemy z oddychaniem, łzawienie oczu, chrypka, bóle głowy i gorsze samopoczucie, zmiany skórne podobne do łuszczycowych, zaczerwienienie, pokrzywka. Alergeny roztoczy kurzu domowego są szczególnie niebezpieczne dla astmatyków, ponieważ już przy stężeniu powyżej 10 ug/g kurzu pojawia się u nich ryzyko napadu astmy.
Objawy alergii nasilają się podczas sprzątania, bądź przebywania w łóżku i pościeli. Najczęściej alergicy skarżą się na zatkany nos, kichanie, bądź lejący katar. Alergeny mogą powodować także spływanie wydzieliny po gardle, swędzenie gardła, czy kaszel. W wyniku roztoczy na skórze mogą pojawiać się wypryski atopowe, a alergik będzie narzekać na zmęczenie, bóle głowy oraz zaburzenia snu. Często występującym objawem uczulenia są zaczerwienienie i pieczenie oczu, a niekiedy także kaszel. Aby zneutralizować działanie alergenów należy przyjmować leki przeciwalergiczne, które mogą mieć postać doustnych płynów, tabletek lub sprayów do nosa.
Sposobem na to jak pozbyć się roztoczy, jest: wystawienie ich na działanie wysokich lub niskich temperatur, utrzymywanie w pomieszczeniach temperatury poniżej 21℃ i wilgotności do 45-50%, regularne wietrzenie pomieszczeń, wymiana i pranie pościeli, najlepiej raz w tygodniu w temperaturze 60℃, składanie łóżka z opóźnieniem, aby pościel mogła się wywietrzyć, wystawianie materaca na światło słoneczne, usuwanie roztoczy z pościeli za pomocą rozgrzanego żelazka, usunięcie z mieszkania przedmiotów chłonących kurz, takich jak dywany, koce, poduszki, wykładziny i zasłony, korzystanie z neutralizatorów alergenów, okresowa dezynfekcja materaca parownicą, pranie dziecięcych pluszaków i innych zabawek w temperaturze 60℃, a po wyschnięciu umieszczanie ich na 24 godziny w zamrażalniku, usunięcie nadmiaru bibelotów, starych książek i roślin zwiększających wilgotność w mieszkaniu, regularne ścieranie kurzu wilgotną ściereczką, używanie odkurzacza z filtrem HEPA. Można użyć także specjalistycznych sprayów, zmniejszających oddziaływanie roztoczy lub przygotować domowy płyn na roztocza kurzu domowego, mieszając ocet z wodą w stosunku 1:1. Taka mieszanina jest zabójcza dla roztoczy, a dodatkowo może unieszkodliwić alergeny zawarte w ich odchodach.
Jeżeli będziemy się stosować do zasad, które podałem, to jest
duża szansa, że nasze życie w obecności tych pajęczaków będzie łatwiejsze i
mniej uciążliwe.
|
Przedstawione materiały opisują rośliny, oleje, substancje, preparaty, mieszaniny, witaminy, minerały itp. i ich standardowy skład oraz możliwe zastosowania na podstawie wybranych ogólnodostępnych publikacji, badań, zdjęć i innych materiałów znalezionych w Internecie, prasie oraz literaturze. |
Należy
używać przeglądarki Chrome wchodząc na moją stronę, w której znajdujemy
wtyczkę: Wybór Reader (Tekst na Mowę) – i którą należy zainstalować oraz w
opcjach należy ustawić język polski, dołączając ją do rozszerzeń. Ikonka
rozszerzeń znajduje się w prawym górnym rogu paska przeglądarki. Po dołączeniu
aplikacji do przeglądarki, jeżeli chcemy włączyć czytanie, to na stronie
internetowej zaznaczamy odpowiedni tekst i w przeglądarce najpierw wciskamy
ikonkę rozszerzeń, znajdujemy poniżej ikonkę - Wybór Reader – i lewym
przyciskiem myszy klikamy na nią. Aplikacja automatycznie zaczyna miłym głosem
czytać zaznaczoną treść. My w tym czasie możemy spokojnie usiąść w fotelu i z
zamkniętymi oczami delektować się odtwarzanym tekstem.
Kod QR do tego wpisu
